Het is veel bedrijven niet gelukt om de uitstoot van gevaarlijke stoffen te verminderen. De onderzoeksredactie van RTL Nieuws analyseerde de uitstoot van zeer zorgwekkende stoffen (ZZS-stoffen) van 224 bedrijven. Uit het onderzoek bleek dat bij meer dan de helft van de bedrijven de uitstoot van een of meer zeer giftige stoffen tussen 2015 en 2022 juist is gestegen.
Voor het onderzoek vergeleek RTL de uitstoot van zeer zorgwekkende stoffen in 2015 en 2022. RTL gebruikte hiervoor gegevens uit de Emissieregistratie, een samenwerking tussen onder andere het RIVM en het Centraal Bureau voor Statistiek (CBS). Alleen de 224 bedrijven waarover in beide jaren cijfers beschikbaar waren, werden meegenomen in dit onderzoek. Bij 125 van die bedrijven (56 procent) was de gerapporteerde
Het gaat hierbij om kankerverwekkende stoffen zoals benzeen en formaldehyde en om kwik en lood die vooral schadelijk kunnen zijn voor (ongeboren) baby’s en jonge kinderen. Hun hersenen en zenuwen kunnen schade oplopen door die stoffen.
De stijging is opmerkelijk, zo geeft RTL Nieuws aan, want sinds 2016 moeten bedrijven juist minder ziekmakende stoffen uitstoten. Deze minimalisatieplicht houdt in dat bedrijven er alles aan moeten doen om de uitstoot te vermijden, of anders zo min mogelijk te maken. Een reactie van provincies en omgevingsdiensten, die verantwoordelijk zijn voor toezicht, naar aanleiding van het onderzoek is dat handhaving op de minimalisatieplicht lastig is. Een bedrijf dat meer giftige stoffen uitstoot, kan namelijk niet zomaar op de vingers getikt worden. De wet is daarin niet helder, stellen de provincies. Bedrijven moeten dan wel iedere vijf jaar een plan indienen waarmee ze laten zien dat zij het maximale doen om uitstoot te voorkomen, maar het probleem is dat de wetgeving complex en op onderdelen niet concreet is. Het vergt daardoor veel tijd om goede interpretatie ervan te maken.
Een reactie van een aantal bedrijven met hogere uitstootcijfers die RTL Nieuws sprak, geven aan dat ze hard werken aan reductie. Sommige bedrijven wijten de toename aan een verhoogde productie, andere wijzen erop dat de gerapporteerde gegevens vaak schattingen en berekeningen zijn, wat tot verschillen kan leiden.
Experts hebben geschokt gereageerd op de uitkomsten van het onderzoek. De staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat geeft in een reactie aan: ‘Wat de oorzaak ook was, het is belangrijk dat de emissies van Zeer Zorgwekkende Stoffen gaan dalen. We zijn er ook van overtuigd dat we dat ook gaan bereiken en dat de bevoegde gezagen (provincies en gemeenten, red.) en betrokken bedrijven er hard aan werken.’
Zie hier voor meer informatie over het onderzoek.
